(1)మరీచి కొడుకు కశ్యప ప్రజాపతి. బ్రహ్మదేవుడి కుడి చేతి బొటన వేలి నుండి దక్షుడు అనే పురుషుడు, ఎడమచేతి బొటన వేలి నుండి ధరణి అనే స్త్రీ జన్మించారు. వారు ఇరువురికి వెయ్యి మంది మహా రుషులు జన్మించారు. (2)బ్రహ్మ మానస పుత్రులలో రెండవ వాడైన అంగిరుసున కు, ఉతధ్యుడు, బృహస్పతి, సంవర్తుడు అనే కొడుకులు పుట్టారు. బృహస్పతి దేవతలకు గురువు ఐనాడు. (3).అత్రి అనే మానసపుత్రునికి అనేక మంది మహా మునులు జన్మించారు.(4) పులస్త్యుడు అనే బ్రహ్మ మానసపుత్రునకు, రాక్షసులు జన్మించారు. (5)పులహుడు అనే మానస పుత్రునకు, కిన్నరలు, కింపురుషులు జన్మించారు.(6)క్రతువు అనే మాన సపుత్రునకు పక్షి జాతి పుట్టింది.

॥ శ్రీః ॥
13.77. అధ్యాయః 077
అథ దానధర్మపర్వ ॥ 1 ॥
Mahabharata - Anushaasana Parva - Chapter Topics
గురునియోగాద్దివ్యపుష్పనయనార్థం గతేన విపులేన మధ్యేమార్గం నరవరమిథునాత్స్వగతినిందాశ్రవణం॥ 1 ॥
నిందితగతిప్రాపకస్వదుశ్చరితం చింతయతా తేన చిరాయ తదనుస్మరణం॥ 2 ॥
Mahabharata - Anushaasana Parva - Chapter Text

భీష్మ ఉవాచ।

విపులస్త్వకరోత్తీవ్రం తపః కృత్వా గురోర్వచః।
తపోయుక్తమథాత్మానమమన్యత స వీర్యవాన్॥ 13-77-1(84501)
స తేన కర్మణా స్వర్గం పృథివీం పృథివీపతే।
చచార గతభీః ప్రీతో లబ్ధకీర్తివరో నృప॥ 13-77-2(84502)
ఉభౌ లోకౌ జితౌ చాపి తథైవామన్యత ప్రభుః।
కర్మణా తేన కౌరవ్య తపసా విపులేన చ॥ 13-77-3(84503)
అథ కాలే వ్యతిక్రాంతే కస్మింశ్చిత్కురునందన।
రుచ్యా భగిన్యా ఆదానం ప్రభూతదనధాన్యవత్॥ 13-77-4(84504)
ఏతస్మిన్నేవ కాలే తు దివ్యా కాచిద్వరాంగనా।
బిభ్రతీ పరమం రూపం జగామాథ విహాయసా॥ 13-77-5(84505)
తస్యాః శరీరాత్పుష్పాణి పతితాని మహీతలే।
తస్యాశ్రమస్యావిదూరే దివ్యగంధాని భారత॥ 13-77-6(84506)
తాన్యగృహ్ణాత్తతో రాజన్రుచిర్లలితలోచనా।
తదా నిమంత్రకస్తస్యా అంగేభ్యః క్షిప్రమాగమత్॥ 13-77-7(84507)
తస్యా హి భగినీ తాత జ్యేష్ఠా నాంనా ప్రభావతీ।
భార్యా చిత్రరథస్యాథ బభూవాంగేశ్వరస్య వై॥ 13-77-8(84508)
పినహ్య తాని పుష్పాణి కేశేషు వరవర్ణినీ।
ఆమంత్రితా తతోఽగచ్ఛద్రుచిరంగపతేర్గృహం॥ 13-77-9(84509)
పుష్పాణి తాని దృష్ట్వా తు తదాంగేంద్రవరాంగనా।
భగినీం చోదయామాస పుష్పార్థే చారులోచనా॥ 13-77-10(84510)
సా భర్త్రే సర్వమాచష్ట రుచిః సురుచిరాననా।
భగిన్యా భాషితం సర్వమృషిస్తచ్చాభ్యనందత॥ 13-77-11(84511)
తతో విపులమానాయ్య దేవశర్మా మహాతపాః।
పుష్పార్థే చోదయామాస గచ్ఛగచ్ఛేతి భారత॥ 13-77-12(84512)
విపులస్తు గురోర్వాక్యమవిచార్య మహాతపాః।
స తథేత్యబ్రవీద్రాజంస్తం చ దేశం జగామ హ॥ 13-77-13(84513)
యస్మిందేశే తు తాన్యాసన్పతితాని నభస్తలాత్।
అంలానాన్యపి తత్రాసన్కుసుమాన్యపరాణ్యపి॥ 13-77-14(84514)
స తతస్తాని జగ్రాహ దివ్యాని రుచిరాణి చ।
ప్రాప్తాని స్వేన తపసా దివ్యగంధాని భారత॥ 13-77-15(84515)
సంప్రాప్య తాని ప్రీతాత్మా గురోర్వచనకారకః।
తదా జగామ తూర్ణం చ చంపాం చంపకమాలినీం॥ 13-77-16(84516)
స వనే నిర్జనే తాత దదర్శ మిథునం నృణాం।
చక్రవత్పరివర్తంతం గృహీత్వా పాణినా కరం॥ 13-77-17(84517)
తత్రైకస్తూర్ణమగమత్తత్పదే చ వివర్తయన్।
ఏకస్తు న తదా రాజంశ్చక్రతుః కలహం తతః॥ 13-77-18(84518)
త్వం శీఘ్రం గచ్ఛసీత్యేకోఽబ్రవీన్నేతి తథాఽపరః।
పతితేతి చ తౌ రాజన్పరస్పరమథోచతుః॥ 13-77-19(84519)
తయోర్విస్పర్ధతోరేవం శపథోఽయమభూత్తదా।
సహసోద్దిశ్య విపులం తతో వాక్యమథోచతుః॥ 13-77-20(84520)
ఆవయోరనృతం ప్రాహ యస్తస్యాభూద్ద్విజస్య వై।
విపులస్య పరే లోకే యా గతిః సా భవేదితి॥ 13-77-21(84521)
ఏతచ్ఛ్రుత్వా తు విపులో విషణ్ణవదనోఽభవత్।
ఏవం తీవ్రతపాశ్చాహం కష్టశ్చాయం పరిశ్రమః॥ 13-77-22(84522)
మిథునస్యాస్య కిం మే స్యాత్కృతం పాపం యథా గతిః।
అనిష్టా సర్వభూతానాం కీర్తితాఽనేన మేఽద్య వై॥ 13-77-23(84523)
ఏవం సంచింతయన్నేవ విపులో రాజసత్తమ।
అవాఙ్ముఖో దీనమనా దధ్యౌ దుష్కృతమాత్మనః॥ 13-77-24(84524)
తతః షడన్యాన్పురుషానక్షైః కాంచనరాజతైః।
అపశ్యద్దీవ్యమానాన్వై లోభామర్షాన్వితాంస్తథా॥ 13-77-25(84525)
కుర్వతః శపథం తేన యః కృతో మిథునేన తు।
విపులం వై సముద్దిశ్య తేపి వాక్యమథాబ్రువన్॥ 13-77-26(84526)
లోభమాస్థాయ యోఽస్మాకం విషమం కర్తుముత్సహేత్।
విపులస్య పరే లోకే యా గతిస్తామవాప్నుయాత్। 13-77-27(84527)
ఏతచ్ఛ్రుత్వా తు విపులో నాపశ్యద్ధర్మసంకరం॥
జన్మప్రభృతి కౌరవ్య కృతపూర్వమథాత్మనః॥ 13-77-28(84528)
స ప్రదధ్యౌ తథా రాజన్నగ్నావగ్నిరివాహితః।
దహ్యమానేన మనసా శాపం శ్రుత్వా తథావిధం॥ 13-77-29(84529)
తస్య చింతయతస్తాత బహ్వీర్వాచో నిశంయ తు।
ఇదమాసీన్మనసి చ రుచ్యా రక్షణకారితం॥ 13-77-30(84530)
లక్షణం లక్షణేనైవ వదనం వదనేన చ।
విధాయ న మయా చోక్తం సత్యమేతద్గురోస్తథా॥ 13-77-31(84531)
ఏతదాత్మని కౌరవ్య దుష్కృతం విపులస్తదా।
అమన్యత మహాభాగ తథా తచ్చ న సంశయః॥ 13-77-32(84532)
స చంపాం నగరీమేత్య పుష్పాణి గురవే దదౌ।
పూజయామాస చ గురుం విధివత్స గురుప్రియః॥ ॥ 13-77-33(84533)

ఇతి శ్రీమన్మహాభారతే అనుశాసనపర్వణి దానధర్మపర్వణి సప్తసప్తతితమోఽధ్యాయః॥ 77 ॥

Mahabharata - Anushaasana Parva - Chapter Footnotes

7-77-4 ఆదీయతేఽస్మిన్బాంధవైర్దత్తం ఉపాయనాదికం స ఆదానం ******ద్యుత్సవః। ప్రభూతం బహుధనాదికం యత్ర॥ 7-77-7 నిమంత్రకః ఆకారణార్థం దూతః॥ 7-77-18 తత్పదే ఇతరస్య పదే పాంసుషు వ్యక్తే ఆకర్షణేన వివర్తయన్ విషమతాం నయన్॥ 7-77-21 వచః శ్రుత్వా తథావిధమితి ధ.పాఠః॥ 7-77-30 రుచ్యాః గురుభార్యాయాః॥ 7-77-31 లక్షణం స్త్రీపుంసయోరసాధారణం చిహ్నం విధాయ ఏకీకృత్య॥

www.sanatanadharm.com - play store app (sanatana dharm)

"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India.